میانجیگری بغداد میان اردوغان و اسد، و سناریوهای پیش‌رو

به گزارش نگاه نو، محمد شیاع السودانی نخست‌ وزیر عراق در گفتگو با رسانه‌های ترکیه به تماس با بشار اسد رئیس‌جمهور سوریه و همچنین رجب طیب اردوغان رئیس‌جمهور ترکیه درباره تلاش‌هایی برای ایجاد آشتی، افزود: انشاالله به زودی شاهد اتخاذ تدابیری در این زمینه خواهیم بود.

ترکیه، پیش از چرخش موضع اردوغان در سال ۲۰۲۲ درقبال نظام دمشق، از گروه‌های معارض مسلح سوری، که برای سرنگونی اسد می‌جنگیدند حمایت می‌کرد. البته پیش از این تغییر رویکرد آنکارا، تلاش‌های میانجیگرانه روسیه برای احیای روابط میان این دو کشور همسایه شکست خورده بود.

اما ، موفقیت احتمالی عراق در این زمینه با منافع مشترک ترکیه و سوریه، یعنی پایان دادن به حضور نیروهای کُرد قسد، که از سوی آمریکا حمایت می‌شوند، همسو است.

السودانی در سخنان خود گفت: منبع تهدیدات امنیتی عراق و سوریه، مناطق در سوریه است ” که تحت کنترل دولت سوریه نیستند”.

نیروهای کرد تحت حمایت واشنگتن (قسد) و حزب کارگران کردستان- مستقر در عراق- از مهم‌ترین نگرانی‌های امنیتی ترکیه محسوب می‌شوند. منافع مشترک سه کشور ترکیه، سوریه و عراق در حذف قسد از مناطق شرق سوریه است که بنا به گفته السودانی، به معنای بازگرداندن کنترل کامل دولت سوریه بر سرتاسر این کشور، خلاص شدن ترکیه از یکی از خطرناک‌ترین تهدیدها و حفظ امنیت مرز مشترک عراق با دمشق است.

السودانی همچنین تاکید کرد: مناطق خارج از کنترل دولت سوریه، امنیت عراق را تهدید می کند. از آنجا که آنکارا نتوانست واشنگتن را برای پایان دادن به اتحاد خود با نیروهای قسد در سوریه، متقاعد کند، این امر ترکیه را به روسیه و ایران، حامیان اصلی نظام دمشق، نزدیک‌تر کرد.

از این رو، ناظران بر این باورند که هدف از میانجیگری عراق، تکرار تجربه توافق عراق و ترکیه و اجازه دادن به هجوم نیروهای آنکارا برای از بین بردن حزب کارگران کردستان و بازپس گیری مناطق توسط نیروهای عراقی است.

این میانجیگری عراق ممکن است شامل همکاری مشترک بین آنکارا و دمشق علیه نیروهای قسد در سوریه با مساعدت بغداد باشد. حال این پرسش مطرح است که آیا این طرح به مشارکت بغداد در حمله به متحدان واشنگتن (قسد)، منجر خواهد شد؟

پیشتر نیروهای قسد با طرف عراقی، برای تعقیب عناصر گروه تروریستی داعش در غرب عراق و شرق سوریه، همکاری اطلاعاتی و نظامی داشتند و در حال حاضر نیز بسیاری از خطرناک‌ترین سرکردگان داعش در زندان‌های قسد نگه‌داری می‌شوند.

ناظران بر این باورند که ورود عراق به این امر ممکن است منجر به انتقام‌گیری نیروهای قسد در سوریه شود به گونه‌ای که ممکن است هنگام فرار اعضای داعش به سمت عراق، تلاشی برای تعقیب آنها انجام ندهد.